De angst regeert

AngstSlechts één op de drie medewerkers durft op het werk openlijk zijn mening te geven. De angst regeert binnen teams en bedrijven van de BV Nederland. Tegen de maatschappelijke trend in scoort Nederland steeds slechter op het gebied van psychologische veiligheid, van 66% in 2014 naar 53% nu. Het zijn schokkende cijfers aldus management auteurs Hans van der Loo en Joriene Beks in hun recent verschenen boek Psychologische veiligheid.

 

 

Psychologische veiligheid

Waar hebben we het over als we het over psychologische veiligheid hebben. Psychologische veiligheid is een klimaat of cultuur waarin mensen zich vrij en veilig voelen om vragen te stellen, zich durven uit te spreken, het vermogen hebben om anderen aan te spreken, om fouten te melden of daarover te praten, om zorgen te uiten of om ongevraagd nieuwe ideeën aan te dragen. Divers onderzoek, waaronder ook een spraakmakend onderzoek van Google, laat zien dat er binnen teams die goed presteren een hoge mate van psychologische veiligheid is. Teams die zich durven te uiten scoren tot vijftig procent beter.

 

Complexiteit en prestatiedruk

Mensen en organisaties leven in een VUCA¹-wereld. Traditioneel management dat sterk gericht op hiërarchie, macht, planning, beheersing en controle, werkt in deze complexe wereld minder goed. De wereld is complex en tegelijkertijd wordt de prestatiedruk steeds groter. En in die stressvolle omgeving schieten veel leidinggevende in de standaard reflex van strakkere en meer directieve sturing in een ultieme poging alles beheersbaar te houden. Ze zijn onvoldoende in staat de stress te hanteren en juist, tegen de reflex in, meer vertrouwen en vrijheid te geven.

 

Werkvuur

WerkvuurBinnen goed presterende teams worden meer fouten gemaakt en dat is een groot goed. Geloof me dat er in slecht presterende teams ook fouten worden gemaakt, en misschien wel meer. Maar slecht presterende teams zullen er alles aan doen de fouten te verbloemen. Derhalve wordt er ook zo weinig geleerd en ontstaat er een sfeer van angst, roddel en achterklap. Goed presterende teams hebben geen moeite fouten toe te geven, daar zorgt de psychologische veiligheid voor. En die psychologische veiligheid heeft niets met een ‘knuffelcultuur’ van doen. Realiseer je dat psychologische veiligheid gepaard gaat met keiharde en duidelijke afspraken. Medewerkers mogen volop meedoen en meedenken, maar wel binnen de vooraf afgesproken kaders. Meedoen en meedenken betekent ook dat er medeverantwoordelijkheid genomen wordt. Leidinggevenden bepalen daar hun mandaat.

Hans van der Loo vergelijkt psychologische veiligheid met taarten bakken. Je hebt verschillende ingrediënten nodig om psychologische veiligheid tot een lekkere taart te maken. Vertrouwen geven is één. Vrijmoedig is het tweede ingrediënt. Vrijmoedig combineert vrij en moedig. Geef mensen vertrouwen en autonomie en ze zullen het lef hebben iets te durven. Als derde: je moet het verschil willen maken. Als je het verschil wil maken, kies je niet voor de makkelijke weg. Je doet er alles aan iets bijzonders te presteren.

Slechts 12% van de mensen gaat met plezier naar het werk, aldus Van der Loo. Slaag je erin psychologisch veilige teams te maken dan neemt ook het werkvuur toe. Mensen krijgen er weer zin in om te excelleren.

 

ASO-score

Psychologische veiligheid is een randvoorwaarde voor teams die op de langere termijn willen scoren. Probleem is dat er teveel op de korte termijn wordt gekeken en dan werkt psychologische veiligheid juist contraproductief. Dan draait het slechts om snel scoren, targets en KPI’s. De angst regeert binnen slecht draaiende teams. Ze kennen dan ook een hoge ASO-score: Angst, Schaamte en Onzekerheid.

Psychologische veiligheid daarentegen biedt een basis voor verbondenheid, vertrouwen, vrijmoedigheid en authenticiteit. Toch blijken acht van de tien CEO’s het begrip nog niet te kunnen duiden. Er is dus nog werk aan de winkel.

 

  1. VUCA-Wereld is een term die de wereld omschrijft waarin mensen en organisaties zich tegenwoordig bevinden en staat voor Volatile (snel veranderend), Uncertain (onzeker), Complex en Ambiguous (vaag / dubbelzinnig).

 

Psychologische veiligheid

Werkvuur

About Rijk Binnekamp Training & Coaching

Ervaren personal-, teamcoach / -trainer, management- en organisatieadviseur met een focus op leiderschap en een bijzondere belangstelling voor de menskant van organisaties. Bel voor een vrijblijvende afspraak: 0522 230 801 / 06 2241 7226.

Voel je vrij te reageren op deze column